آسیب پذیری جامعه از اثر خشک سالی نیاز به تدابیر دارد

     همان طوریکه میدانید آب مایه حیات و فراوان‌ترین ماده‌ي مرکب بر روی سطح کره زمین است. آب بیش از سه‌چهارم سطح کره زمین را پوشانده‌است. ۹۷٫۲فیصد از آب‌ های موجود در این سیاره در اوقیانوس‌ها و دریا ها ذخیره شده‌اند، لیکن تنها حدود ۸/۲فیصد از آب ‌های موجود قابل نوشیدن است.

     متآسفانه با کمبودآب و خشكسالي بلاياي طبيعي بروز و خسارات زيادي به زندگي انسان و ایكوسيستم‌ هاي طبيعي وارد مي‌شود؛ این پدیده به ‌عنوان يك ناهنجاري اقليمي، يكي از مخربترين پديده‌هاي آب و هوايي محسوب مي‌گردد و تقريباً در همه مناطق اقليمی افغانستان ‌ديده مي‌شود که اکثراً در افغانستان باعث مهاجرت ها و بیجا شدن های جبری می گردد و مناطق که اقلام تولیدی از ناحیۀ محصولات حیوانی و نباتی را به صحرا ها و ریگزار ها مبدل می سازد؛ افغانستان در كمربند خشك و نيمه خشك دنيا هيچ منطقه‌اي از كشور از اين پديده در امان نيست و به نسبت موقعيت طبيعي خود تأثيرات اين پديده مخرب را تجربه می‌نمايد. لذا بروز خشكسالي‌هاي شديد و گسترده در كشور آسيب‌هاي بسياري را هر ساله بر پيكره اقتصادي بخشي از كشور تحميل می كند. فرسايش خاکی، رشد سريع نفوس، تأمين مواد غذائي از طريق افزايش نياز به محصولات زراعتی و مشخصاً گسترش سطح زير كشت را به همراه داشته است. به عبارتي نياز امروزي جوامع بشري، فشار بر انواع منابع طبيعي تجديد شونده و عدم استفاده از ریزرف ها و ذخایر طبیعی  به حدي زياد نموده است که از دامنه بردباري آن تجاوز کرده و بعضاً زمينه‌هاي سير قهقرايي را به وجود آورده است. از طرفي  از اوائل دهۀ پنجاه بدین سو و با تجاوز و مداخلۀ خارجی ها و در گیری های مسلحانه در افغانستان، فرسايش خاك و پيامدهاي ناشي از آن مانعي اساسي در برابرترقی و انکشاف  جامعه بشري تلقي شده است. تقلیل کميت و کيفيت محصولات زراعتی، تخريب علفچر ها، کاهش توليد محصولات جنگلی به خصوص پسته و جلغوزه، نابودي کول ها و هامون ها، ناپايداري دامنه­ها، سيل‌هاي مخرب بهاری،  خشک شدن و تخریب کاریز ها و سایر منابع آب­هاي زيرزميني، آسيب­‌هاي جبران­‌ناپذير زيست محيطي و در نهايت فقر اقتصادي و عدم ثبات اجتماعي   را  به بار آورده است.

لازم است تا در قسمت کاهش آسیب پذیری دولت تمام تدابیر را روی دست گرفته تا از مهاجرت ها، فقدان مواد غذائی و کم آبی کاسته شود.

نویسنده: انجنیر وکیل احمد بارک (کارشناس امور محیط زیستی)